Geplaatst op

Van Jerseykalf tot Jerseykoe

Nieuwe kalverhokken

Van Jerseykalf tot Jerseykoe

We hebben op onze boerderij bewust gekozen voor Jersey koeien. Naast de prachtige bruine huidskleur en ellenlange wimpers -waar menig vrouw jaloers op zou zijn- vinden we Jerseys ook zeer fijn in omgang. Ze zijn aanhankelijk en rustig. Dit ras mag dan wel klein van stuk zijn, maar de koeien presteren zeer goed op eiwit en vetgehalte (4,17% eiwit en 5,84%), dit ligt hoger dan bij de zwart witte Holstein koeien (3,53% eiwit en 4,31% vet per kg melk – bron NRS jaarstatistiek 2016). Waardoor de melk heerlijk romig is en boordevol gezond eiwit. Voordat een koe melk kan geven zal ze eerst een kalf moeten krijgen. Daarover vertel ik hieronder meer.

De stier mag aan het werk

Een vaars is een jonge koe die voor het eerst wordt gedekt. Als de vaars oud genoeg is om gedekt te mogen worden, of als een koe weer gedekt kan worden, kiezen we een stier uit. Bij ons op het bedrijf kiezen we bij de melkkoeien voor k.i. waarbij we een Jersey stier selecteren die hoog scoort op geboortegemak. Voor het jongvee (een vaars is rond 15 maanden geslachtsrijp) zetten we vaak een Jersey stier in. Elke 3 weken is een koe/vaars 1 à 2 dagen tochtig, in die periode is de vaars onrustig en laat zich bespringen door soortgenoten. Voor ons het teken om de vaars of koe te dekken.

Een koe draagt net zolang als een mens

De dracht van een Jersey duurt vanaf het moment van dekken of inseminatie 280 dagen. Dus net zo lang als bij een mens. Vlak voordat de koe moet afkalven gaat ze naar de afkalfstal, omdat koeien kuddedieren zijn kan ze vanuit de afkalfstal wel haar soortgenoten blijven zien en horen. 

De bevalling van een koe dient zich vaak aan als de uier vol schiet; doordat de melk in de melkkanalen stroomt komt het uier onder spanning te staan. De koe eet nauwelijks meer, begint te drentelen en is wat onrustig. Het afkalven proberen we zo stress-vrij mogelijk te houden. Afkalven is immers topsport!

Het afkalven gaat bij Jerseys eigenlijk altijd zonder problemen. Fijn voor de koe en voor ons, want medisch ingrijpen is nauwelijks nodig. Na de geboorte van het kalf die zo’n 30 kilo weegt en 80 cm hoog is, mag de koe het kalf lekker drooglikken. Het kalf is eerst nog wat wankel op de benen, maar al snel gaat het kalf staan en zoekt ze de uier op om de eerste biestmelk te drinken. Soms moeten we het kalf een handje helpen om een speen te vinden.

Biest: veel vlug en vaak

De biest is geel en dik en zit boordevol belangrijke afweerstoffen die het kalf nodig heeft. De eerste 24 uur is het belangrijk dat het kalf zoveel mogelijk biest binnen krijgt. Daarom mag het kalf een dag bij de moeder blijven om te drinken. De biestmelk verandert als snel weer naar gewone melk daarom zijn die eerste 24 uur heel belangrijk voor het kalf. Na een dag halen we het kalf weg bij de koe. We willen proberen om koe en kalf langer bij elkaar te houden, maar hierover meer in een andere blog.

De vaars heet nu een eerstekalfskoe en wordt nu ingezet als melkkoe op ons bedrijf. Ze gaat nu samen met de andere melkkoeien in de ligboxenstal of naar buiten als het weer het toelaat.

In de iglo

Het kalf gaat na 24 uur samen te zijn geweest bij de koe naar buiten toe in de iglo, een hok met een buiten ren – waar ze heerlijk warm in een dik pak stro liggen. Frisse lucht is heel gezond voor een goede ontwikkeling van de longen. De iglo’s staan naast elkaar zodat de pasgeboren kalveren elkaar kunnen zien. Dat de kalveren het fijn vinden in hun hok is wel te zien aan de grappige sprongen die ze maken. Ze vinden het heerlijk om hun hokjes in en uit te rennen.

Driemaal daags krijgen de pasgeboren kalfjes biest, na 3 dagen krijgen ze gewone warme koemelk. Dit is melk van onze Jerseykoeien die wij tijdens het melken apart houden. We voeren de melkgift op tot ze 2 liter melk per keer kunnen drinken. Na een paar weken geven we ze ook hooi te eten. Na 2 maanden worden de kalveren gespeend. Dit betekent dat we ze minder melk geven en meer water totdat ze uiteindelijk alleen water drinken naast gras, hooi en brokjes.

7 pubers in een hok

Pas als de kalveren alleen nog maar water drinken gaan ze naar een groepshok. Waar ze met 7 groepsgenoten van dezelfde leeftijd kunnen spelen, eten en rusten. Ook dit hok is in de buitenlucht en voorzien van een heerlijke dikke laag stro. Dat ze ouder worden merken we vooral aan hun ondeugende gedrag. Het zijn net pubers! Ze snuffelen overal aan, springen rond en willen alles zien wat je doet. Regelmatig pakken ze een mouw van de overal vast als we ze voeren. Als ze zo’n 6 maanden zijn gaan ze naar de ligboxenstal om te wennen aan de andere Jerseys maar ook aan de roosters en de ligboxen.

Pink

Als een kalf de leeftijd van 1 jaar bereikt heet ze pink, maar we zeggen ook wel jonge vaars. En als ze 15 maanden oud is, is ze geslachtsrijp. We zetten dan weer een stier in om haar te laten dekken of te insemineren. Dan begint dus de cyclus van dekken tot afkalven. Ongeveer 6 weken na afkalven gebruiken we weer k.i. bij de Jerseykoeien. Als ze ongeveer 8 maanden drachtig is wordt ze drooggezet. Dat is een periode waarin de koe niet gemolken wordt maar in alle rust kan eten en rusten, zodat het kalf in haar buik goed kan groeien en een zo goed mogelijke start kan krijgen straks.

Nazorg

Ook na de geboorte letten we goed op de koe. Jerseys zijn namelijk wat gevoeliger voor slepende melkziekte dan de Holsteiner koeien die we veel in Nederland zien. Bij deze ziekte neemt de koe minder energie op dan zij nodig heeft om melk te kunnen produceren. Dan breekt de koe haar eigen lichaamsvet af, hierbij worden ketonen (afvalstoffen) gevormd. Zolang dit een klein percentage is kan het lichaam deze afvalstoffen zelf afvoeren, maar als dit niet lukt krijg je dus slepende melkziekte. De koe eet minder, wordt stijver in de benen en kan zelfs in coma raken. Wat dan helpt is om snel propyleenglycol (een energierijke suikerdrank) te geven aan de koe. We proberen tijdens de droogstand van de koe al een zo goed mogelijk uitgebalanceerd rantsoen te geven aan de koe.

Bij Jerseys blijft de melkgift bijna de hele melkperiode even hoog – bij Holsteiners ligt de melkgift 2 maanden na het afkalven op een piek, waarna de melkgift weer wat afneemt – bij Jerseys dus niet. Dit zorgt ervoor dat de energiebehoefte hoog blijft, waardoor de behoefte aan krachtvoer groot blijft. Wij zorgen zo goed mogelijk voor onze dieren, van het moment van geboorte totdat ze zelf een kalf krijgen. Want we zijn apetrots op onze Jerseys!

Ben je nieuwsgierig geworden naar onze koeien? Kom dan vooral langs op onze Jerseyboerderij. Vinden we leuk!

Geplaatst op

Jersey kalfjes verzorgen

Jersey kalfjes verzorgen

Jersey kalfjes verzorgen

Hoe verzorgen we onze Jersey kalfjes

Onze Jersey kalfjes verzorgen is naast het melken en voeren van de Jersey koeien één van de belangrijkste taken op ons melkveebedrijf. Zoals ik in mijn vorige blog heb aangekondigd, ga ik je deze blog meenemen hoe we onze Jersey kalfjes verzorgen.

Goede verzorging begint al vroeg

Een goede verzorging van het Jersey kalfje begint al vroeg. Om precies te zijn al tijdens de dracht. Door de moeder van het kalfje tijdens de dracht goed te verzorgen en de juiste voeding te geven, kan het nog ongeboren Jersey kalfje tijdens deze periode ongestoord groeien. Na de geboorte verzekert dit ons er van dat de moeder koe voldoende en kwalitatief goede biest heeft voor haar kalf.

Na de geboorte

Nadat het Jersey kalfje in de afkalfstal wordt geboren, proberen we haar zo snel mogelijk biest te geven. Het liefste van de eigen moeder. Als zij geen biest heeft, pakken we biest dat we hebben ingevroren in de vriezer. Door dit snel te geven krijgt het kalfje voldoende afweerstoffen binnen. Dit is noodzakelijk om in de periode na de geboorte voldoende weerstand te hebben voor alle bedreigingen in de omgeving. Een kalfje gaat pas na een aantal weken haar eigen afweer opbouwen en zal het dus eerst moeten doen met de afweerstoffen die ze van haar moeder via de biest meekrijgt. Naast dat de biest snel na geboorte gegeven moet worden, moet het ook vaak worden gegeven. Wij proberen drie keer per dag biest te geven de eerste dagen. Soms kan het ook minder vaak, als het Jersey kalfje al bij de koe heeft gedronken. Nadat de biest is gegeven en het kalfje door de koe is schoongelikt, blijven onze Jersey kalfjes maximaal één dag bij de koe lopen en gaan dan naar hun eigen onderkomen, buiten in de iglo’s. Wij gaan in de toekomst kijken hoe we onze Jersey kalfjes en de koeien op meer natuurlijke manier langer bij elkaar kunnen houden. Voor dit moment is het vroeg scheiden van koe en het kalfje helaas de enige mogelijkheid die we hebben.

De eerste dagen buiten tot het moment van spenen

Buiten in de iglo’s krijgen de Jersey kalfjes in eerste instantie biest, wat na drie dagen overgaat in koemelk. Beetje bij beetje voeren we de melkgift op, totdat onze Jersey kalfjes maximaal 2 liter melk per keer krijgen. De kalfjes krijgen na een paar weken ook vast voer erbij, om hier alvast aan te wennen. Na twee maanden worden de dieren gespeend. Dit wil zeggen dat de melkgift langzaam wordt afgebouwd, zodat het kalfje rustig kan gaan wennen aan een leven zonder melk. Gras, brokjes en water nemen dan de plaats over die melk daarvoor had. Na het spenen gaan de Jersey kalfjes naar het grote groepshok, zodat ze ook aan elkaar kunnen wennen. Ze zijn op deze leeftijd ook de meest kritische periode door en het is goed dan ze dan met elkaar in aanraking komen en weerstand gaan opdoen.

Wil je op de hoogte blijven van onze Jersey koeien en onze boerderij, like Jerseykoe.com op Facebook!

Geplaatst op

Nieuwe kalverhokken

Nieuwe kalverhokken

Afgelopen november heeft onze kalverhuisvesting voor jonge dieren een update gehad. Onze oude kalverhuisvesting was aan vervanging toe. We zijn stap voor stap de hokken aan het moderniseren gegaan en nu kunnen we stellen dat het jongvee allemaal weer in moderne, nieuwe hokken is gehuisvest. De laatste hokken die we vervangen hebben raakten versleten en het klimaat was in onze ogen niet geschikt voor het houden van kalveren. We hebben nu allemaal hokken in de buitenlucht.

Waarom in de buitenlucht?

Koeien houden van frisse lucht, ze gedijen het beste bij lage temperaturen. Daarnaast is hun longomvang beperkt. Ze hebben slechts 90% van de longcapaciteit die andere vergelijkbare dieren, zoals bijvoorbeeld paarden hebben. Longweefsel dat ooit beschadigd is geraakt groeit niet meer aan en de longen raken zo onderontwikkeld. Een tekort aan longinhoud heeft nadelige gevolgen. Dit uit zich in een lage melkproductie als melkkoe en meer gezondheidsproblemen. Om dit te voorkomen is het van belang dat de longen van de jonge dieren geen schade oplopen tijden de groeiperiode. Wij hebben ervoor gekozen de dieren in de buitenlucht te gaan houden. Wij zijn van mening dat dit het meest natuurlijk voor de dieren is. Daar komt bij dat hierdoor de ziektedruk laag is en dit goed is voor de gezondheid van de kalveren. Daarnaast is het prachtig om de dieren ‘s ochtends buiten te zien lopen. Voor als je nu denkt dat de dieren het koud en nat hebben in de winter, wees niet bang, want ze hebben de beschikking over een iglo, waarin ze heerlijk warm kunnen liggen in een dik pak stro.

Alle kalveriglo's op een rij

Hoe worden de kalveren gehouden?

Onze kalveren houden we de eerste periode in individuele iglo’s. Elk kalf krijgt een schoon hok. We kunnen zo goed zien hoe ze zich ontwikkelen en of ze bijvoorbeeld niet ziek zijn. Na deze eerste periode gaan de kalveren naar een groepshok, waar ze maximaal in groepen van 7 kalveren verblijven. Dit hok is wederom in de buitenlucht en de kalveren leven op stro. Dit heeft als voordeel dat de kalveren gewend aan elkaar raken, met alle voordelen van een frisse omgeving en een laag risico om ziek te worden. Zo kan het kalf zich optimaal ontwikkelen tot melkkoe, of een goede basis leggen voor heerlijk vlees. Na deze periode gaan de dieren doorgaans naar de wei, of in de winter naar de ligboxenstal.

Nieuwe kalverhokken

Denk je nu na het lezen hoe we onze dieren verzorgen…in mijn volgende blog ga ik je stap voor stap uitleggen hoe we de kalveren verzorgen.